Jeśli 31 grudnia wygaśnie obniżka VAT i akcyzy, przy obecnych cenach litr oleju napędowego na stacji podrożeje z ok. 7,8 do ok. 9,3 zł. Firmy transportowe odzyskają większość tej różnicy w rozliczeniu VAT, ale gotówkę muszą wyłożyć od razu, a pieniądze za kurs dostają zwykle po dwóch miesiącach. Porównywarka faktoringu Faktomi policzyła, ile gotówki paliwo zamraża dziś w fakturach jednej ciężarówki i ile kosztuje odzyskanie jej od ręki. Transport to największa grupa klientów faktoringu w Polsce: według GUS ponad co czwarty z nich to firma transportowa.
Od 3 października olej napędowy jest na stacjach tańszy o ponad złotówkę na litrze, bo rząd obniżył VAT z 23 do 8% i akcyzę o 28 groszy. Obniżka obowiązuje do 31 grudnia. Firmy transportowe odczuły ją niewiele: VAT i tak odliczają, więc potaniała im tylko akcyza. Samo paliwo, przed opodatkowaniem, w tym czasie dalej drożało. Według danych Komisji Europejskiej litr diesla kosztował firmę 19 października 7,25 zł bez VAT, o 51% więcej niż pod koniec stycznia.
Jeśli 31 grudnia obniżka wygaśnie, a ceny paliwa zostaną na obecnym poziomie, litr diesla na stacji podrożeje z 7,83 zł do ok. 9,26 zł, czyli o 18%. To więcej niż we wrześniu, gdy olej napędowy kosztował rekordowe 9,01 zł. Dla firmy, która odlicza VAT, koszt wzrośnie tylko o 28 groszy, do ok. 7,53 zł za litr. Pozostałe 1,15 zł to VAT: przedsiębiorca płaci go przy dystrybutorze, a odzyskuje dopiero w rozliczeniu z urzędem skarbowym. Północna Izba Gospodarcza przyjmuje w swoich wyliczeniach zużycie 3 tys. litrów miesięcznie na ciężarówkę. Przy takim zużyciu firma co miesiąc zamrozi w podatku ok. 3,5 tys. zł więcej gotówki na każdą ciężarówkę, aż do rozliczenia.
Drugi problem przewoźnika to czas: za paliwo płaci przy dystrybutorze, a pieniądze za kurs dostaje po kilku tygodniach. Najczęstszym terminem płatności na fakturach przewoźników jest 60 dni, a według badania Coface firmy transportowe dają klientom średnio 55 dni. Przy 60-dniowym terminie w nieopłaconych fakturach tkwi stale równowartość dwóch miesięcy tankowania. Na jedną ciężarówkę to dziś ok. 43,5 tys. zł bez VAT, o ok. 15 tys. zł więcej niż w styczniu. Firma z dziesięcioma ciężarówkami potrzebuje więc na samo paliwo blisko 150 tys. zł więcej gotówki niż na początku roku.
Przewoźnicy mają dwa sposoby, żeby nie finansować paliwa z własnej kieszeni. Pierwszy to wyższe stawki. W badaniu Transcash z kwietnia–lipca 2026 r. ponad połowa przewoźników (52,6%) odpowiedziała, że stawki, które dostają za przewozy, wzrosły w ciągu pół roku. Rok wcześniej taką odpowiedź dało niecałe 20%. Autorzy badania tłumaczą to przerzucaniem rosnących kosztów na zleceniodawców, a nie większym popytem.
Drugi to sprzedaż faktury firmie finansowej, która wypłaca pieniądze od razu, a na zapłatę od klienta czeka sama. Transport korzysta z tego częściej niż jakakolwiek inna branża. Według GUS w 2025 r. zrobiło tak 8481 firm transportowych i magazynowych, o 12,7% więcej niż rok wcześniej. To ponad co czwarty klient faktoringu w Polsce. Kwoty są przy tym niewielkie: firmy z tej branży odpowiadają za zaledwie 3,7% wartości sfinansowanych faktur.
W bazie porównywarki Faktomi osiem na dziesięć ofert z opublikowaną stawką kosztuje od 1 do 3% wartości faktury za każde 30 dni finansowania. Sprzedaż faktury za kurs na 10 tys. zł z 60-dniowym terminem kosztuje więc zwykle od ok. 200 do 600 zł. Część firm dolicza do stawki opłaty dodatkowe. Cztery oferty w bazie przygotowano specjalnie dla transportu, a w całej bazie są też oferty, które przyjmują pojedyncze faktury i wypłacają pieniądze w ciągu kilku godzin.
– Obniżka VAT nie zmniejsza kosztów przewoźnika, ale zmniejsza gotówkę, którą musi wyłożyć przy dystrybutorze. Jeśli 1 stycznia VAT wróci do 23%, firma transportowa zapłaci na stacji o kilkanaście procent więcej, choć jej koszt prawie się nie zmieni. Przy dwumiesięcznych terminach płatności to gotówka, a nie sama cena paliwa, decyduje o tym, czy firma spokojnie przejedzie zimę. Warto policzyć przed świętami, ile pieniędzy siedzi w fakturach i ile kosztowałoby odzyskanie ich od razu – komentuje Mateusz Mazurek, założyciel Faktomi.
Źródła danych
Ceny oleju napędowego to średnie tygodniowe z biuletynu Weekly Oil Bulletin Komisji Europejskiej, przeliczone na złote po kursie z tego samego zestawienia. Cenę bez VAT i scenariusz po wygaśnięciu obniżek Faktomi wyliczyła z porównania cen z podatkami i bez podatków; obniżki VAT i akcyzy wprowadziły rozporządzenia z 2 października 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1288 i 1289).
Zużycie 3 tys. litrów miesięcznie na ciężarówkę to założenie Północnej Izby Gospodarczej. Terminy płatności i odpowiedzi o stawkach za przewozy pochodzą z raportu Transcash „Finansowy Indeks Branży TSL 2026” (234 respondentów, kwiecień–lipiec 2026 r.), średni termin w transporcie z badania Coface „Poland Payment Survey 2026”, liczba firm korzystających z faktoringu z publikacji GUS „Działalność faktoringowa przedsiębiorstw finansowych w 2025 r.”, a stawki faktoringu z bazy ofert porównywarki Faktomi.
Źródło: Faktomi/oprac. redakcja
Łatwiejsze planowanie transportu, mniej czynności realizowanych ręcznie, sprawniejsze rozliczenia i lepszy dostęp do informacji o przesyłkach - takie korzyści ma [...]
Rosnące inwestycje w elektryfikację, cyfryzację oraz zrównoważone rozwiązania transportowe sprawiają, że wiele firm staje przed wyzwaniem jak najefektywniejszego wykorzystania kapitału. [...]
Diesel w Polsce nadal drożeje szybciej niż benzyna – w ciągu ostatniego tygodnia jego średnia cena wzrosła o 10 groszy [...]
Polscy przewoźnicy odpowiadają za 20, 2 proc. pracy przewozowej w drogowym transporcie towarowym w Unii Europejskiej – wynika z danych [...]
Ktoś przekracza prędkość samochodem należącym do innej osoby lub firmy. Fotoradar rejestruje wykroczenie, ale kierowca nie podpisuje wymaganego oświadczenia. Zgodnie [...]
Od 21 września 2026 roku użytkownicy pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 3, 5 tony z podpiętą przyczepą nie będą [...]
Przypominamy: od 1 września 2026 roku na Słowacji obowiązują zmienione przepisy ruchu drogowego. Dla przewoźników wykonujących transport ciężki szczególne znaczenie [...]
W II kwartale 2026 r. europejski rynek transportu drogowego zderzył się ze skokowym wzrostem stawek. Najnowszy raport IRU, Upply i [...]
Deficyt kadr w drogowym transporcie towarowym coraz mniej zależy od koniunktury gospodarczej. Z najnowszego raportu Międzynarodowej Unii Transportu Drogowego (IRU) [...]
Holenderski system opłat drogowych dla ciężarówek dopiero wystartował, a przewoźnicy już muszą przygotować się na kolejną zmianę. Od 1 stycznia [...]
Masz pytania dotyczące branży? Nurtuje Cię jakiś temat? Masz ciekawego newsa, lub pomysł na artykuł? Chciałbyś pojawić się na łamach TRUCK Biznes? Napisz do nas a my skontaktujemy się z Tobą!
