Data publikacji: 28 maja 2022

Transport indywidualny coraz droższy. Czy zbiorkom czeka druga młodość?

Życie kierowcy w 2022 r. nie jest łatwe. Rekordowo wysokie ceny paliw, a do tego bardzo drogie w zakupie i trudno dostępne samochody sprawiają, że motoryzacja przeżywa trudne czasy. Czy w tej sytuacji transport zbiorowy zyska na popularności i znów powróci do łask? Istnieją ku temu powody, jednak są też przeszkody do pokonania, o których piszemy w poniższym artykule.

#ad

Transport zbiorowy – zaniedbanie po 1989 r.

Rosnące właściwie z dnia na dzień ceny benzyny drenują kieszenie polskich kierowców. Podczas gdy jeszcze ok. 2 lata temu za jeden litr PB95 płaciło się zaledwie ok. 3,50 zł, w połowie 2022 r. cena wzrosła dwukrotnie – do ponad 7 zł. A wiele wskazuje, że to nie koniec i podwyżki będą sukcesywnie kontynuowane. W oczywisty sposób wpływa to na poszukiwanie oszczędności – kierowcy świadomi drożyny na stacjach poszukują rozwiązań i wielu z nich znajduje je w komunikacji zbiorowej. Czy w obecnej rzeczywistości zacznie ona przeżywać swoją drugą młodość?

Właściwie od samego początku transformacji ustrojowej w Polsce, czyli od 1989 r., wszystkie kolejne rządy stawiały na rozwój komunikacji indywidualnej kosztem publicznej. Transport zbiorowy był passe – wyłączono z użytkowania setki tysięcy kilometrów torów kolejowych, zmniejszono częstotliwość wielu połączeń autobusowych, a dużą część całkowicie zlikwidowano. W efekcie takiej polityki obecnie w Polsce istnieje sposób czarnych punktów na mobilnościowej mapie kraju, tzn. takich miejscowości, do których nie sposób dostać się komunikacją publiczną, a jedynym środkiem transportu pozostaje samochód własny czy firmowy (o jego ubezpieczeniu przeczytasz na stronie https://kalkulator-oc-ac.auto.pl/ubezpieczenie-auta-firmowego/).

Czy nadchodzi zmiana?

Wiele wskazuje na to, że nadchodzi czas zmiany paradygmatu. Rządy kolejnych państw europejskich stawiają na komunikację publiczną i rowerową jako preferowane środki transportu, za czym idą miliardowe inwestycje m.in. w kolej, także w Polsce. Przykładowo, z ogromnymi nakładami na rozwój sieci kolejowej wiąże się budowa Centralnego Portu Komunikacyjnego wraz z towarzyszącą mu infrastrukturą. Z kolei w Niemczech podjęto decyzję o wprowadzeni miesięcznego biletu za zaledwie 9 euro na koleje regionalne i lokalna. Działania na rzecz promocji transportu zbiorowego podejmują także miasta – przykładem jest Malbork, w którym zaoferowano darmową komunikację miejską.

Rzeczywiście, w warstwie deklaratywnej można zauważyć zwrot ku transportowi zbiorowemu wśród decydentów. Przyjrzyjmy się jednak faktom i wyzwaniom, jakie na nich czekają. Dotyczą one przede wszystkim realnie podejmowanych działań – to, że ogłaszane są kolejne programy i wydaje się setki milionów złotych, jak dotąd niestety niewiele pomaga. Transport zbiorowy odgrywa ważną rolę wyłącznie w dużych miastach – na prowincji wciąż wybiera się własne auto z uwagi na brak połączeń autobusowych i kolejowych lub ich niedogodność, np. małą częstotliwość czy brak synchronizacji połączeń.

Problemem są rosnące koszty paliw i pracy, a także brak pracowników. Kierowców zawodowych i maszynistów na rynku pozostaje niewielu, a ich średni wiek jest ponadprzeciętnie wysoki, w związku z czym nierzadko nie ma komu prowadzić autobusu czy pociągu. W efekcie zyski z kursów są mniejsze, co z kolei powoduje ich ograniczenie i jeszcze bardziej cofa w rozwoju transport publiczny. To swego rodzaju błędne koło, na które rządzący jak dotąd nie mieli pomysłu. Czy to się niedługo zmieni? Wyzwań i trudności do przejścia jest bardzo dużo, jednak trudna sytuacja transportu indywidualnego z uwagi na wysokie ceny paliw i ograniczoną dostępność samochodów do kupna rzeczywiście jest szansą dla komunikacji zbiorowej.